Đội nội dung của Hương Camera vừa đăng một bài viết rất kỹ lên Camera Blog. Một tuần sau, chị Hương gõ đúng tên bài lên Google, nhưng chị không thấy bài của mình đâu. Bài viết có vấn đề gì không? Thật ra, trong nhiều trường hợp, bài viết không có lỗi. Lý do là Google chưa tìm thấy bài, hoặc chưa hiểu bài nói về điều gì.
SEO là gì, và Google tìm thấy, đọc rồi xếp hạng một trang qua ba bước crawl, index, rank ra sao, mình đã giải thích kỹ trong bài SEO là gì? Cách Google hoạt động như thế nào của loạt bài SEO trước. Nếu bạn chưa quen với những khái niệm này, bạn nên đọc bài đó trước. Ở bài mở đầu này, mình đi thẳng vào website của Hương Camera, một cửa hàng máy ảnh đang xây Camera Blog trên EzyArticle. Bài viết đi qua năm phần. Phần 1 cho bạn thấy website Hương Camera có những loại trang nào. Phần 2 đi cùng Googlebot đến một bài viết của cửa hàng. Phần 3 xem Google đọc được gì trên trang đó. Phần 4 chỉ ra những chỗ dễ bị bỏ sót. Phần 5 là checklist khởi động cho website.

1. Website Hương Camera có những loại trang nào

Hương Camera là một cửa hàng máy ảnh nhỏ. Cửa hàng bán máy ảnh, ống kính và phụ kiện cho người mới chụp ảnh. Để trả lời những câu hỏi khách hay hỏi trước khi mua, cửa hàng xây Camera Blog trên EzyArticle.
Website của Hương Camera có bốn loại trang. Mỗi loại trang có một vai trò riêng trong ba bước của Google:
Loại trangỞ Hương CameraTrong bước crawlTrong bước indexTrong bước rank
Trang chủTrang chủ cửa hàng, có khối "Bài mới trên Camera Blog"Googlebot thường bắt đầu từ trang chủTrang chủ cho Google biết website bán máy ảnh và chia sẻ kiến thức chụp ảnhTrang chủ thường xếp hạng cho tên "Hương Camera"
Trang chuyên mụcChọn máy ảnh đầu tiên, Chọn ống kính, Chụp ảnh cơ bản, Dùng và bảo quản, Câu chuyện khách hàngTrang chuyên mục dẫn Googlebot đến các bài trong chuyên mụcTrang chuyên mục giúp Google hiểu các chủ đề lớn của websiteTrang chuyên mục có thể xếp hạng cho từ khóa rộng như "chọn ống kính"
Trang bài viếtTam giác phơi sáng, Lộ trình chọn máy ảnh đầu tiên, Cách chọn ống kính chụp chân dung…Trang bài viết dẫn Googlebot sang các bài liên quanTrang bài viết chứa nội dung chi tiết nhấtTrang bài viết xếp hạng cho những câu hỏi cụ thể
Trang tĩnhGiới thiệu, Chính sách bảo hành, Đổi trả, Câu hỏi thường gặp, Liên hệTrang tĩnh thường nằm ở menu chân trangTrang tĩnh cho biết cửa hàng là ai và có chính sách gìTrang tĩnh ít khi xếp hạng, nhưng giúp Google tin website hơn
Cấu trúc website Hương Camera: trang chủ, năm chuyên mục của Camera Blog, các bài viết tiêu biểu và các trang tĩnh ở chân trang
Bốn loại trang này nối với nhau giống như một cái cây. Trang chủ là gốc. Menu là thân cây, nối trang chủ với các chuyên mục. Mỗi chuyên mục là một cành, và mỗi bài viết là một chiếc lá. Ngoài ra, các liên kết giữa những bài viết giống như những sợi dây nối các cành với nhau. Cách tạo những sợi dây này đã có trong bài Internal Link – Xây hệ thống nội dung thông minh. Googlebot đi theo cái cây này để tìm trang. Vì vậy, cây càng rõ ràng thì Googlebot càng tìm thấy trang nhanh và đầy đủ.
Cây cấu trúc website: trang chủ ở gốc, menu là thân cây, chuyên mục là các nhánh, bài viết là lá, liên kết giữa các bài là sợi nối ngang, trang tĩnh ở chân trang
Từ hình ảnh cái cây, đội Hương Camera đặt ra một nguyên tắc đơn giản: mọi bài viết quan trọng nên cách trang chủ không quá ba lần bấm. Bài nằm càng sâu thì Googlebot càng ít ghé, và Google cũng sẽ nghĩ rằng bài đó không quan trọng. Để kiểm tra nguyên tắc này, bạn hãy đi cùng Googlebot đến một bài viết cụ thể.

2. Đường đi của Googlebot đến một bài viết của Hương Camera

Lấy bài "Tam giác phơi sáng" làm ví dụ. Đầu tiên, Googlebot vào trang chủ và thấy mục "Camera Blog" trên menu. Tiếp theo, Googlebot vào chuyên mục "Chụp ảnh cơ bản" và thấy bài "Tam giác phơi sáng". Như vậy, chỉ sau hai lần bấm, Googlebot đã tìm thấy bài. Sau khi đọc bài, Googlebot còn đi tiếp sang bài "Cách chọn ống kính chụp chân dung" và trang sản phẩm ống kính 50mm, vì bài "Tam giác phơi sáng" có liên kết đến hai trang này.
Đường đi của Googlebot từ trang chủ Hương Camera, qua menu Camera Blog và chuyên mục Chụp ảnh cơ bản, đến bài Tam giác phơi sáng trong hai lần bấm, rồi sang bài ống kính chân dung và trang sản phẩm 50mm
Ngược lại, một bài không có trong menu, không thuộc chuyên mục nào và không được bài nào nhắc đến sẽ trở thành "trang mồ côi". Googlebot rất khó tìm thấy những bài như vậy, dù nội dung bài có hay đến đâu. Ở phần 4, bạn sẽ thấy Hương Camera cũng có vài bài rơi vào trường hợp này.
Khi Googlebot đã đến được bài viết, việc tiếp theo là đọc nội dung bài.

3. Google đọc được gì trên trang của Hương Camera

Googlebot đọc mã HTML của trang, tức phần chữ mà website gửi về trình duyệt. Đội Hương Camera tự kiểm tra phần này bằng cách mở bài "Tam giác phơi sáng" trên máy tính, bấm chuột phải và chọn "Xem nguồn trang", hoặc bấm Ctrl+U.
Xem nguồn trang (Ctrl+U) của bài Tam giác phơi sáng trên website Hương Camera, thẻ tiêu đề và thẻ mô tả nằm sẵn trong HTML
Khi xem nguồn trang, đội chỉ cần kiểm tra một điều: nội dung bài viết có nằm trong HTML hay không. Với bài "Tam giác phơi sáng", tiêu đề, thẻ mô tả và nội dung bài đều nằm sẵn trong HTML, nên Googlebot đọc được ngay. Nếu bạn làm thử trên website của mình mà không tìm thấy nội dung bài, Google sẽ cần thêm thời gian để đọc trang.
Bài "Tam giác phơi sáng" có đường đi thuận lợi và nội dung đọc được ngay. Tuy nhiên, không phải trang nào trên website cũng như vậy.

4. Những chỗ dễ bị bỏ sót trên website Hương Camera

Khi rà lại website, đội Hương Camera tìm ra ba chỗ có thể làm Googlebot đi lạc:
Chỗ bỏ sótVì sao ảnh hưởng đến SEOCách xử lý trên EzyArticle
Vài bài cũ chưa thuộc chuyên mục nàoNhững bài này thành trang mồ côi, nên Googlebot khó tìm thấyXếp mỗi bài vào một chuyên mục chính
Chuyên mục "Dùng và bảo quản" chưa có trên menuGooglebot phải đi đường vòng mới đến được chuyên mụcThêm chuyên mục vào menu
Trang chính sách bảo hành chỉ có link ở trang thanh toánGoogle khó thấy trang giúp cửa hàng trở nên đáng tinThêm trang vào menu chân trang
Danh sách bài viết trong EzyArticle của Hương Camera, khung đỏ vào hai bài chưa được gắn chuyên mục nào ở cột Các thuật ngữ
Thêm chuyên mục Dùng và bảo quản vào menu điều hướng trong mục Các menu của EzyArticle
Cả ba chỗ trên đều không cần sửa mã. Đội Hương Camera sửa được tất cả trong trang quản trị của EzyArticle. Điều này cho thấy phần lớn việc giúp Google tìm thấy trang nằm trong tay người làm nội dung.
Sau khi sửa xong ba chỗ này, đội Hương Camera lập một checklist để kiểm tra lại toàn bộ website.

5. Checklist khởi động cho website Hương Camera

Mỗi dòng trong checklist ứng với một trong ba bước crawl, index và rank. Bạn cũng có thể dùng checklist này cho website của mình:
Việc cần kiểm traThuộc bướcCách kiểm tra
Nội dung bài viết nằm trong HTMLIndexMở bài viết, bấm Ctrl+U, rồi tìm một câu trong bài
Mỗi bài viết thuộc một chuyên mụcCrawlLọc danh sách bài trong EzyArticle theo chuyên mục
Menu dẫn đến mọi chuyên mục chínhCrawlMở trang chủ, rồi đếm số lần bấm để đến một bài bất kỳ
Trang giới thiệu, bảo hành và liên hệ có trong menu chân trangCrawl, rankXem phần chân trang trên trang chủ
Mỗi trang có tiêu đề riêng, không trùng với trang khácIndex, rankXem dòng <title> trong nguồn trang của vài trang
Website đã được thêm vào Google Search ConsoleCrawl, indexĐăng nhập Search Console và xác minh tên miền
Bài mới đã được Google lập chỉ mụcIndexGõ site:tenmien.com tên bài lên Google, hoặc dùng công cụ Kiểm tra URL trong Search Console
Website đã có khách đến từ GoogleRankXem nguồn khách trên Dashboard của EzyRating
Checklist khởi động SEO cho website EzyPlatform, tám việc chia theo ba bước crawl, index và rank
Minh hoạ công cụ Kiểm tra URL trong Google Search Console với bài Tam giác phơi sáng: URL có trên Google, đã được lập chỉ mục
Kênh truy cập trên Dashboard EzyRating, khung đỏ vào dòng Tìm kiếm là người đến từ Google
Nếu website của bạn chưa đạt một vài dòng, bạn không cần sửa hết ngay. Mỗi dòng sẽ được hướng dẫn kỹ trong một bài của chuỗi này. Riêng với Search Console, nếu bạn chưa từng dùng, bạn có thể đọc trước bài Google Search Console – Công cụ bắt buộc khi làm SEO.

Lộ trình chín bài tiếp theo

BàiChủ đề
2Nghiên cứu từ khóa cho website EzyPlatform: từ câu hỏi của khách đến danh sách bài viết
3Search Intent trên website EzyPlatform: mỗi mục đích tìm kiếm, một loại trang
4Viết bài chuẩn SEO trên EzyArticle
5Technical SEO cơ bản cho website EzyPlatform
6Internal link và cụm nội dung với chuyên mục, thẻ và menu của EzyArticle
7Google Search Console cho website EzyPlatform
8Tăng tỷ lệ nhấp từ Google cho website EzyPlatform
9Đo hiệu quả SEO bằng EzyRating và Search Console
10Chiến lược SEO dài hạn trên EzyPlatform: xây uy tín theo chủ đề

Kết luận

Với website Hương Camera, trang chủ, chuyên mục, bài viết và trang tĩnh nối với nhau như một cái cây để Googlebot đi theo. Bài "Tam giác phơi sáng" chỉ cách trang chủ hai lần bấm và có nội dung nằm sẵn trong HTML, nên Google tìm thấy và đọc được ngay. Ngược lại, những bài chưa có chuyên mục hay những chuyên mục chưa có trên menu dễ bị Googlebot bỏ sót. Vì vậy, việc quan trọng nhất là xếp mỗi bài vào đúng chuyên mục, đưa chuyên mục lên menu và không để bài nào thành trang mồ côi. Tất cả những việc đó, đội nội dung đều làm được ngay trong EzyArticle.
Khi Google đã tìm thấy và đọc được trang, câu hỏi tiếp theo là trang nên viết về điều gì. Chẳng hạn, khách của Hương Camera ít khi gõ "tam giác phơi sáng" lên Google. Thay vào đó, họ gõ "sao chụp trong nhà bị tối". Ở bài 2, Nghiên cứu từ khóa cho website EzyPlatform: từ câu hỏi của khách đến danh sách bài viết, mình sẽ cùng bạn tìm ra những câu khách thật sự gõ lên Google, rồi biến chúng thành danh sách bài viết cho Camera Blog.