Tư duy chiến lược về Customer Journey trên EzyPlatform
Back To BlogsĐể dễ hình dung xuyên suốt bài viết này, em muốn mời mọi người theo chân một nhân vật giả định: chị Hương, chủ một cửa hàng máy ảnh nhỏ mang tên Hương Camera, chuyên bán máy ảnh cũ và mới cùng phụ kiện nhiếp ảnh, đang loay hoay tìm cách phát triển. Em sẽ đi từng bước để mở khoá tư duy hành trình khách hàng và xây dựng chiến lược cho từng phần để giúp chị Hương tìm được hướng đi rõ ràng và khả thi.

Bước chuẩn bị: Đặt tên cho thương hiệu
Nhận diện thương hiệu là một trong những yếu tố cực kỳ quan trọng mà nhiều người bỏ qua. Thương hiệu giúp khách hàng có thể tìm thấy được, ghi nhớ, tin tưởng và mua hàng. Vậy nên đối với cửa hàng máy ảnh của chị Hương hãy nói chị Hương sẽ đặt tên cho thương hiệu của mình là "Hương Camera". Vì cửa hàng của chị ban đầu sẽ chỉ bán máy ảnh tại thị trường Việt Nam nên chị sẽ chọn cho mình tên miền huongcamera.vn. Chị chọn slogan: "Máy ảnh cũ, phụ tùng mới" để nhấn mạnh việc chị chuyên mua bán máy ảnh cũng nhưng phụ tùng thay thế luôn là mới. Ngoài ra chị chọn một mô tả ngắn: Chuyên mua bán máy ảnh cũ, phụ tùng mới chính hãng để khách hàng hiểu rõ hơn về thương hiệu của mình.

Tư duy đầu tiên: xác định hành trình khách hàng thật của Hương Camera, rồi mô hình hóa lại thành phễu
Sau bước chuẩn bị về mặt thương hiệu, bây giờ chị Hương có thể ngồi lại để hình dung về hành trình mua hàng của khách hàng của mình sẽ thế nào dựa theo những hiểu biết của chị về hành trình khách hàng - Customer Journey và phễu bán hàng - Sales Funnel.
Hành trình này sẽ bắt đầu từ việc khách hàng nhìn thấy thương hiệu của chị trên biển hiệu cửa hàng trên phố, nhìn thấy các nội dung chị sẻ của chị trên mạng xã hội, tìm kiếm qua các bài viết trên google, các công cụ chat AI. Tiếp theo khách hàng bắt đầu nhận diện thương hiệu một cách từ từ. Khách hàng sẽ được hướng về website để xem chi tiết về sản phẩm máy ảnh phụ tùng cũng như các nội dung hữu ích liên quan. Khi có nhu cầu khách hàng bắt đầu so sánh việc mua hàng ở cửa hàng của chị Hương với những cửa hàng khác dựa theo những thông tin mà họ thu thập được, những thông tin này có thể là giá bán, hình ảnh sản phẩm, các bình luận, độ uy tín của thương hiệu hay đơn giản là sự yêu mến. Khi khách hàng quyết định mua, máy ảnh phụ tùng sẽ được vận chuyển nhanh chóng đến khách hàng, từ đây khách hàng sẽ gắn bó với cửa hàng vì máy ảnh là một tài sản lớn, được sở hữu bởi những người yêu thích cái đẹp, máy ảnh cũng có những lúc trục trặc cần sửa chữa hoặc thay phụ tùng mới.

Từ hành trình khách hàng, chị hương đưa ra chiến lược như sau:
- Tập trung vào các nội dung liên quan đến máy ảnh, nhiếp ảnh.
- Hướng đến những người đam mê nhiếp ảnh và những người thích chụp ảnh.
- Khách hàng từ mọi nền tảng sẽ được hướng về website để có thể quản lý thông tin và chăm sóc tốt hơn.
- Sử dụng công nghệ để hoàn thành được các mục tiêu trên.
Sau khi đã có hành trình khách hàng, chị Hương sử dụng phễu bán hàng (Sales Funnel) để mô hình hoá lại hành trình khách hàng thành 4 bước với những con số cụ thể như sau:
- Bước 1: Nhận biết thương hiệu — khách hàng biết đến Hương Camera qua mạng xã hội hoặc trang web, ví dụ nhìn thấy một bài đăng Facebook hoặc tìm thấy website khi tra cứu trên Google. Đây là điểm khởi đầu của hành trình, nên được tính là mốc 100% — toàn bộ những người đã biết đến sự tồn tại của Hương Camera.
- Bước 2: Cân nhắc — trong số những người đã biết đến, một phần sẽ chủ động vào website xem sản phẩm cụ thể, đọc mô tả, so sánh giá. Với Hương Camera, giả sử khoảng 70% số người ở mốc trên tiếp tục đi đến bước này — tức cứ mười người biết đến thương hiệu thì có bảy người thực sự dừng lại xem sản phẩm.
- Bước 3: Quyết định — đây là lúc khách hàng quyết định có mua hay không, và với Hương Camera, việc mua có thể diễn ra theo hai cách: thanh toán trực tiếp trên website, hoặc đến tận cửa hàng xem trực tiếp rồi mua tại chỗ. Đây thường là bước rơi rụng nhiều nhất, vì khách hàng cần đủ tin tưởng để thực sự bỏ tiền ra. Giả sử chỉ còn khoảng 35% số người ở mốc Cân nhắc đi tiếp đến bước Quyết định.
- Bước 4: Gắn bó lâu dài — sau khi mua, việc có tiếp tục chăm sóc khách hàng hay không sẽ quyết định họ có quay lại mua thêm phụ kiện, nâng cấp máy, hoặc giới thiệu cho người khác hay không. Đây là lúc EzyCRM được dùng để lưu lại thông tin và chăm sóc sau bán, và chính chất lượng chăm sóc ở bước này là yếu tố quyết định khách hàng có gắn bó với Hương Camera hay chỉ mua một lần rồi thôi. Giả sử khoảng 20% trong tổng số người ban đầu trở thành khách hàng gắn bó lâu dài.
Tư duy thứ hai: Áp dụng công nghệ xuyên suốt hành trình khách hàng
Trước đây, khi bàn về tư duy chiến lược cho Customer Journey, cách tiếp cận thường là: đọc lý thuyết, vẽ ra một mô hình lý tưởng gồm đầy đủ các điểm chạm cần có, rồi mới đi tìm hoặc tự xây từng công cụ để lấp đầy mô hình đó. Cách làm này đúng về mặt lý thuyết, nhưng với phần lớn doanh nghiệp nhỏ như cửa hàng máy ảnh của chị Hương — không có đội kỹ thuật riêng, không có ngân sách để tự phát triển phần mềm — khoảng cách giữa mô hình lý tưởng trên giấy và những gì thực sự triển khai được thường rất xa.
Nhận biết những vấn đề kể trên chị Hương hiểu rằng ở giai đoạn đầu phát triển chị cần một nền tảng công nghệ đã cung cấp mọi thứ chị cần ở một mức độ nào đó trước và EzyPlatform là một lựa chọn phù hợp. Ở từng giai đoạn của hành trình khách hàng chị sẽ áp dụng các công nghệ sau:
- Giai đoạn nhận biết thương hiệu: Chị sẽ sử dụng AI để tạo bộ nhận diện thương hiệu, tiếp theo sử dụng công nghệ để làm website, kết hợp với AI để sản xuất và phân phối nội dung lên các mạng xã hội và google. Ở bước này công nghệ cũng hỗ trợ chị thu thập thông tin hành động của người dùng và phân phối lên đa kênh để khi cần quảng cáo chị sẽ có sẵn tập dữ liệu. Các thông tin thu thập được cũng hỗ trợ chị trong chiến lược nội dung và vẽ ra được một chút chân dung khách hàng.
- Giai đoạn khách hàng cân nhắc: Khi khách hàng cân nhắc mua chị sử dụng cộng nghệ để đeo bám khách hàng thông qua email marketing, các thông báo marketing hay quảng cáo.
- Giai đoạn quyết định: Khi khách hàng quyết định mua hàng chị sử dụng công nghệ để kết nối với các dịch vụ thanh toán, dịch vụ giao hàng, dịch vụ thông báo để khách hàng có trải nghiệm mua tốt nhất.
- Giai đoạn gắn bó lâu dài: Ở bước này chị sử dụng công nghệ CRM để quản lý khách hàng một cách chi tiết và cẩn trọng, chị cũng dùng email để giữ kết nối với khách hàng thông qua các ưu đã hay nội dung mới hữu ích.
Về chiến lược cho phần công nghệ, chị Hương sẽ đi theo từng bước như sau:
- Thứ nhất, chị xem EzyPlatform đã có plugin nào phục vụ việc này chưa? Nếu có, dùng ngay công cụ đã có sẵn trong Market của EzyPlatform, không cần tốn thời gian hay ngân sách tìm kiếm hoặc xây dựng thêm. Đây là lựa chọn ưu tiên hàng đầu, vì đơn giản, nhanh, và đã được kiểm chứng bởi những doanh nghiệp khác đang dùng.
- Thứ hai, nếu chưa có, chị Hương đề xuất EzyPlatform bổ sung qua các kênh hỗ trợ. Với một nền tảng đang phát triển liên tục, không phải nhu cầu nào cũng đã có sẵn plugin tương ứng ngay từ đầu. Trong trường hợp đó, việc gửi phản hồi hoặc yêu cầu qua Help Center là một lựa chọn thực tế, để nhu cầu đó có cơ hội được cân nhắc đưa vào lộ trình phát triển chung, thay vì doanh nghiệp phải tự loay hoay giải quyết một mình.
- Thứ ba, nếu cửa hàng đủ năng lực kỹ thuật, chị có thể tự phát triển plugin riêng. Vì EzyPlatform được xây dựng như một nền tảng mở, có sẵn eSDK để phát triển plugin và theme riêng, những doanh nghiệp có đội kỹ thuật hoặc thuê được lập trình viên có thể tự xây dựng đúng phần còn thiếu, rồi tích hợp thẳng vào hệ sinh thái đang có, thay vì phải vá bằng một công cụ rời rạc bên ngoài không nói chuyện được với EzyCRM hay các plugin khác.
Trình tự ba lớp này không phải để hạn chế sự sáng tạo, mà để tránh lãng phí: phần lớn thời gian, câu trả lời đã nằm sẵn ở lớp thứ nhất, và chỉ khi thực sự cần thiết mới nên đi đến lớp thứ hai hoặc thứ ba.

Kết luận
Quay lại với câu chuyện chị Hương ở đầu bài, có thể thấy Customer Journey không phải là một sơ đồ lý thuyết để trình bày cho đẹp, nó cần áp dụng tư duy một cách bài bản cho từng cá nhân hay tổ chức kinh doanh cụ thể. Khi hành trình đó được mô hình hóa lại thành phễu với những con số rõ ràng ở từng chặng, doanh nghiệp mới có thể đo lường được để đánh giá tính hiệu quả và điều chỉnh sao cho phù hợp và sẽ luôn cần công nghệ đồng hành để hiện thực hoá được ý tưởng.
Và với một doanh nghiệp nhỏ như Hương Camera, không có đội kỹ thuật riêng để tự dựng hạ tầng phục vụ hành trình đó, tư duy ba lớp cho phần công nghệ — dùng cái đã có, đề xuất bổ sung khi thiếu, tự phát triển khi đủ năng lực — chính là cách khả thi nhất với quy mô ban đầu nhỏ và số vốn nhỏ nhưng muốn tăng trưởng bền vững.
Nguyễn Thị Quỳnh Mai - Chuyên viên Marketing